ความสุข

โดย สาระ
ปรับปรุง ๓ ต.ค. ๒๕๕๒

 

ความสุขคืออะไร?

ความสุขมีหลายลักษณะ แตกต่างกัน

สำหรับผู้เขียนความสุขที่สำคัญที่สุดมีสองความหมาย

ความสุขหนึ่งคือ "การมีจิตใจสงบสุข  มีความเข้าใจชัดเจนในเป้าหมายหลัก (Cores) อุปสรรค (Distraction or obstruction) การจัดการกับอุปสรรค (Solution) และหนทางไปสู่เป้าหมาย (Direction) รวมถึงการดำเนินตามทางนั้น (Focus on the core and go on)"

จะเห็นได้ว่า ความสุขดังกล่าวรวมความสำเร็จอยู่ด้วย และการประสบความสำเร็จก็คล้ายกับการเดินทาง

มีบางรายการที่ควรขยายความ ได้แก่

เป้าหมายหลัก (Cores) คืองานหลักหรือสาระ ที่สำคัญและจำเป็น สำหรับช่วงเวลานั้น ๆ หากไม่ทำแล้วจะเกิดความเดือดร้อนเสียหายในเวลาต่อมา

เป้าหมายหลักหนึ่งอาจประกอบด้วยหลายเป้าหมายหลักย่อยลงไปอีกขั้น และมีเป้าหมายหลักระดับเดียวกันแต่ต่างเวลา และเป้าหมายหลักเหล่านี้ยังอยู่ภายใต้เป้าหมายหลักขั้นที่สูงขึ้นไปอีก เช่น

เป้าหมายหลักขั้นสูง: ลูกนอนเพียงพอ ไปเรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพและทันเวลา

เป้าหมายหลัก: ลูกเข้านอนแต่หัวค่ำ ซึ่งประกอบด้วยเป้าหมายหลักย่อย ได้แก่

- เมื่อกลับจากโรงเรียน เด็กนักเรียนต้องอาบน้ำโดยไม่รอช้า
- รับประทานอาหารเย็นเสร็จเร็ว
- ทำการบ้านเสร็จเร็ว
- เตรียมล่วงหน้าสำหรับเช้าวันใหม่
- ไม่เข้านอนดึก

เป้าหมายหลักที่สอง: ลูกไปถึงโรงเรียนทันเวลา ซึ่งจะมีเป้าหมายหลักย่อยอื่น ๆ ประกอบอยู่

นอกจากการมองเป้าหมายหลักออกเป็นระดับชั้นซึ่งมีความสัมพันธ์กันทั้งในแนวตั้งและแนวนอนดังกล่าวแล้ว  ยังสามารถแบ่งเป้าหมายหลักออกเป็นประเภท ได้แก่

๑. เชิงรุก เป็นเป้าหมายหลักที่เป็นหน้้าที่หลัก เป็นอาชีพ ก่อให้เกิดรายได้ การทำโครงการตามความต้องการ งานเพื่อความก้าวหน้าหรือเพื่ออนาคตที่ดียิ่งขึ้น เช่น นักเรียนเรียนหนังสือ คนที่อยู่ในวัยทำงานทำงานที่ก่อให้เกิดรายได้ พัฒนาตนเองศึกษาหาความรู้ซึ่งมุ่งไปสู่งานการอาชีพของตนเองหรือเพื่อเป้าหมายสูงสุดที่ตนต้องการ

๒. เชิงสนับสนุน เป็นเป้าหมายหลักที่ทำไปเพื่อการรักษาสถานภาพปัจจุบัน ให้ดำรงคงอยู่ได้อย่างราบรื่น เป็นงานส่วนสนับสนุน ไม่ใช่เป็นอาชีพ ไม่ได้ก่อให้เกิดรายได้อย่างเพียงพอ เช่น ทำกิจวัตรประจำวัน ดูแลสมาชิกในครอบครัว ทำงานบ้าน ดูแลต่อเติมบ้าน ซ่อมแซมอุปกรณ์เครื่องใช้ ทำงานโครงการ พัฒนาตนเอง หรือช่วยเหลือสังคม ที่ไม่ได้เป็นไปตามบทบาทหน้าที่หลักหรือเพื่ออาชีพ และงานอื่นที่จำเป็นแต่ไม่ใช่งานเชิงรุก

งานทั้งสองประเภทต่างมีความสำคัญ ขาดอันใดอันหนึ่งไม่ได้ แต่โดยทั่วไปแล้ว ควรบริหารจัดสรรเวลาและทรัพยากรต่าง ๆ อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะให้มีเวลาเพียงพอสำหรับเป้าหมายหลักเชิงรุก

ความเข้าใจชัดเจนในเป้าหมายหลัก

กับเป้าหมายหลักเป็นจุดหมายปลายทางของเรา เราจะต้องมีความเข้าใจชัดเจน อาจด้วยการศึกษา จากประสบการณ์ หรือการได้รับข้อมูลในรูปแบบใด ๆ

หนทางไปสู่เป้าหมาย (Direction)

จะต้องเข้าใจชัดเจนเช่นกัน ควรจะต้องมีการเลือกหนทางไปสู่เป้าหมาย ไว้ล่วงหน้า

หากมีผู้นำซึ่งประสบความสำเร็จแล้วและเรายังไม่คุ้นเคยเส้นทาง โดยทั่วไปแล้วเรา็ควรไปตามทางที่ผู้มีประสบการณ์ได้แนะนำไว้

การดำเนินไปตามเส้นทางนั้น

จะต้องมีสติ ตรวจสอบ ยืดหยุ่น และระมัดระวังเป็นพิเศษ ชะลอความเร็ว เมื่อใกล้ถึงจุดที่สำคัญหรือถึงจุดหมาย

ความสุขสองคือ "การไม่ทุกข์ใจ"

 
 

บทความที่เกี่ยวข้อง:
หลงทาง (ตอนที่ ๑)
หลงทาง (ตอนที่ ๒)
อริยสัจสี่
อริยมรรค

Free to read or republish. 2011 by forThais.org.