|
จะตัดสินใจอย่างไรให้ดีที่สุด? มีหลักและวิธีมากมาย ดังนี้ี้
๑) ห้าขั้นตอนของกระบวนการตัดสินใจ
๑. ระบุปัญหา
๒. รวบรวมข้อมูล
๓. กำหนด วิเคราะห์ และเปรียบเทียบ ทางเลือกที่เป็นไปได้
๔. ตัดสินใจเลือกทางเลือกที่ดีที่สุด
๕. ลงมือทำและติดตามประเมินผล
๒) ถูกต้อง เหมาะสม ถูกกาละเทศะ
ตัดสินใจทำเฉพาะสิ่งที่ถูกต้อง เหมาะสม กับกาละเทศะ กับวัย กับสถานการณ์
๓) ทำดีได้ดี ทำชั่วได้ชั่ว
อะไรดีก็ทำ ไม่ดีก็ไม่ทำ ไม่เบียดเบียนผู้อื่นและตัวเอง
๔) อริยสัจสี่
๑. พิจารณาว่าอะไรคือปัญหาหรือทุกข์ (ทุกข์)
๒. หาสาเหตุของปัญหาหรือสาเหตุที่ทำให้เกิดทุกข์ (สมุทัย)
๓. รู้สภาวะที่ต้องการให้เป็น หรือสภาวะที่ทุกข์ตามข้อ ๑. หมดไป (นิโรธ) และ
๔. ด้วยวิธีไหนที่จะแก้ไขปัญหาหรือไม่ทุกข์ (มรรค)
๕) มรรคแปด
ปฏิบัติตามมรรคมีองค์แปด (ดูรายละเอียดที่ ธรรมะไทยแลนด์)
๖) ความพอดี ทางสายกลาง
ความพอดี พอเหมาะ ไม่ตึง ไม่หย่อนเกินไป ทำไปตามสถานภาพ ตามความเป็นไปได้
๗) Objective Oriented
มุ่งที่วัตถุประสงค์หรือปัญหา
๘) Information Oriented
ตัดสินใจบนพื้นฐานของข้อมูลที่เชื่อถือได้ และเพียงพอ
๙) Win/Win
ตัดสินใจโดยยึดหลักชนะ/ชนะ ให้ได้ประโยชน์ทั้งสองฝ่าย มักใช้กับการเจรจาต่อรอง
หรือการค้าขาย ซึ่งปกติจะมีอยู่สองฝ่าย เช่น นายจ้างกับลูกจ้าง
ผู้ซื้อกับผู้ขาย
๑๐) Job Specification + Priority
ตัดสินใจทำตามหน้าที่ที่กำหนดไว้ และตามลำดับความสำคัญของงาน
๑๑) Low Risk / High Return
ตัดสินใจเลือกทางเลือกที่ความเสี่ยงต่ำที่สุด ได้ผลตอบแทนมากที่สุด
หรือทำอย่างไรจะทำให้ความเสียงต่ำ แล้วผลตอบแทนสูง มักใช้กับการลงทุน
๑๒) เศรษฐกิจพอเพียง
พระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เรื่องเศรษฐกิจพอเพียง
เป็นอีกแนวทางหนึ่งที่สามารถนำมาปรับใช้ในการตัดสินใจได้
๑๓) การตอบโจทย์และทำให้ง่าย
ตรงตามเป้าหมายหรือวัตถุประสงค์ที่ตั้งเป็นโจทย์คำถาม แล้วก็ทำให้ง่าย
ลดความยุ่งยากซับซ้อน จะได้ประหยัดเวลา แรง และค่าใช้จ่าย
๑๔) ความคุ้มค่าหรือผลตอบแทน
เปรียบเทียบผลได้และผลเสีย ระหว่างทางเลือกทั้งหลาย
แล้วเลือกทางเลือกที่คุ้มที่สุด
๑๕) ห้าขั้นตอนของการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์
แนวทางแก้ปัญหาคณิตศาสตร์ที่สอนในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ ๒
ก็อาจสามารถนำมาปรับใช้ในการตัดสินใจได้เช่นกัน ห้าขั้นตอนมีดังนี้คือ
๑. ระบุและทำความเข้าใจโจทย์ปัญหา
๒. วิเคราะห์โจทย์ ว่ามีข้อมูลอะไรให้มาบ้าง
และคำตอบที่โจทย์ต้องการคืออะไร
๓. หาวิธีแก้
โดยการหาความสัมพันธ์ของสิ่งที่โจทย์ต้องการกับข้อมูลที่ให้มา
และแปลงเป็นประโยคสัญลักษณ์ในรูปของสมการ
๔. คิดคำนวณ บวกลบคูณหารตามสมการนั้น
๕. ตรวจสอบความถูกต้องของคำตอบ
๑๖) คำสอน ๓ ข้อขององค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้า
คำสอนทั้งสามข้อสามารถใช้เป็นหลักยึดในการตัดสินใจได้
ซึ่งได้แก่ ไม่ทำชั่ว ทำดี และทำจิตใจให้สะอาด
๑๗) หลักกฎหมาย
คำนึงถึงข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
๑๘) ควรไม่ควร
พิจารณาการกระทำหรือคำพูดใด ๆ ว่าควรหรือไม่ควร ซึ่งรวมถึงเรื่องมารยาท
กาละเทศะ และการรบกวน
๑๙) ยินดีสองฝ่าย
ทั้งเราและอีกฝ่ายหนึ่ง มีความสุข ความสนุก หรือได้ประโยชน์ ในการทำ เล่น
หรือการสนทนา ซึ่งหลักนี้น่าจะคล้าย Win/Win แต่ต่างกันตรงที่ยินดีสองฝ่ายเน้นที่จิตใจเป็นสำคัญ
๒๐) จินตนาการ
พิจารณาจากว่าเราต้องการอะไร สิ่งนั้นสิ่งนี้ควรเป็นอย่างไร
๒๑) บทบาทและหน้าที่
ทำตามบทบาทหน้าที่ของตนให้ดีที่สุด
๒๒) การเลือกสิ่งที่เหมาะและทำให้เกิดผลดีที่สุดต่อตัวเรา
ตัวอย่างเช่น คุณโสภิตนภา ชุ่มภาณี นักแสดงหญิง ตัดสินใจเลือกเครื่องสำอางที่เหมาะกับผิวของเธอ |
